Advertisement
[url=http://www.disthai.com/]สมุนไพรขันทอàขันทองคำอาฆาตแค้น Suregada multiflorum (A. Juss.) Baill.ชื่อพ้อง Gelonium multiflorum A. Juss.บางถิ่นเรียกว่า ขันทองอาฆาตแค้น มะมอง หมากมองก (กลาง) กระดูก ยายปลวก (ใต้) ขนุนแดง (จังหวัดเพชรบูรณ์) ขอบนางนั่ง(ตรัง) ขัณฑสกร ช้องรำพัน สลอดน้ำ (จันทบุรี) ขันทองคำ (พิจิตร) ข้าวตาก (จังหวัดกาญจนบุรี) ขุนทอง คุณทองคำ (จังหวัดประจวบคีรีขันธ์) โจ่ง (ส่วย-จังหวัดสุรินทร์) ดูกไทร มองกไม้ เหมือดโรค (เลย) มองกหิน (สระบุรี) ดูกไหล(จังหวัดโคราช) ทุเรียนป่า ไฟ (จังหวัดลำปาง) ป่าช้าหมอง ยางปลอก ฮ่อสะพานควาย (แพร่) มะดูกดง (ปราจีนบุรี) มะมองกเลื่อม (เหนือ) เหล่ปอ (กะเหรี่ยง-แพร่).
ไม้พุ่ม หรือ ไม้ต้น ขนาดเล็ก สูง 4-15 ม. เปลือกค่อนข้างหมดจด. ใบ ลำพัง เรียงสลับกัน รูปขอบขนาน หรือขอบขนานแกมรูปหอก กว้าง 3-6 ซม. ยาว 9-14 เซนติเมตร ปลายใบแหลม หรือ มน ขอบใบเรียบ หรือ เป็นคลื่นบางส่วน โคนใบแหลมเป็นครีบ เส้นแขนงใบมี 5-9 คู่ ใบเกลี้ยงทั้งคู่ด้าน มีต่อมน้ำมันกระจัดกระจายทั่วใบ ก้านใบสั้น ประมาณ 3-8 มม. หูใบยาวราว 2 มม. หลุดตกง่าย. ดอก ออกเป็นช่อสั้นๆตรงกันข้ามกับใบ ดอกเพศผู้ และก็ดอกเพศภรรยาอยู่ต่างต้นกัน ไม่มีกลีบดอกไม้. ดอกเพศผู้ ก้านช่อดอกยาว 10-15 มิลลิเมตร แต่ละช่อมีดอก 5-10 ดอก
สมุนไพร ก้านดอกยาวราวๆ 5 มม. มีขนละเอียด ดอกตูมรูปกลม มีขน มีกลีบรองกลีบกลมๆ5 กลีบ เส้นผ่าศูนย์กลางราวๆ 2.5 มม. ขอบกลีบรวมทั้งข้างนอกมีขน เกสรผู้มี 35-50 อัน ติดอยู่บนฐานดอกนูนๆรวมทั้งมีต่อม. ดอกเพศภรรยา มีกลีบรองกลีบดอกไม้ 5-6 กลีบ ลักษณะเสมือนดอกเพศผู้, รังไข่มี 3 ช่อง ท่อรังไข่สั้น, ปลายแยกเป็น 2 แฉก. ผล กลม มีเส้นผ่าศูนย์กลางราวๆ 2 เซนติเมตร มีเนื้อ ผลอ่อนสีเขียว สุกสีเหลือง. เม็ด ออกจะกลม มีเส้นผ่านศูนย์กลาง 7-8 มิลลิเมตร, เปลือกมีรอยบุบใหญ่แต่ว่าตื้นๆ.
นิเวศน์วิทยา: ขึ้นในป่าดงดิบ ป่าเบญจพรรณ หรือ ป่าผลัดใบ เหนือระดับน้ำทะเลไม่เกิน 600 ม. พบในทุกภาคของประเทศ.
สรรพคุณ : ต้น เปลือก ทำให้ฟันทน และก็เป็นยาถ่าย, แก้โรคตับทุพพลภาพ แก้ประป่า แก้พิษในกระดูก โรคผิวหนัง ฆ่าพยาธิ แก้โรคเรื้อน มะเร็ง โรคกุฏฐัง ขี้กลากรวมทั้งโรคเกลื้อน แก่นไม้มีรสเมาเบื่อ แก้ผื่นคัน แก้ไข้ และก็แก้กามโรค